شما اینجا هستید:خانه » مداح و گروه هنری » مراحل اجرای مراسم ختم و یادبود توسط مداح

مراحل اجرای مراسم ختم و یادبود توسط مداح

مجالس ختم

یکی از محافلی که به مناسبت درگذشت عزیزان از دست رفته ، برگزار می گردد مجالس ختم است، معمولا این محافل به عنوان سوم ، هفتم ، چهلم و سالگرد برگزار می گردد ، که آداب مخصوص به خود را دارد.

  چهارچوب کلی برنامه مجالس ختم به شرح زیر است:

  1. قرائت قرآن
  2. مداحی
  3. قرائت سوره الرحمن
  4. سخنرانی
  5. و عجل اللهم…
  1. قرائت قرآن

مجالس ختم باقرائت قرآن آغاز می گردد و قبل از شروع قرآن معمول است که مناسبت برگزاری مجلس ذکر شده و برای شخص از دنیا رفته فاتحه و صلواتی قرائت می گردد.

  نکات مورد توجه در قرائت قرآن

بهتر است بخش قرائت قرآن توسط قاریان محترم ـ که به قواعد صحیح قرائت آشنایی دارند ـ صورت بگیرد، ولی در صورت لزوم و نبودن قاری ، معمول است که ذاکرین اهلبیت(ع) به قرائت قرآن می پردازند.

از سوره ها و آیات مرتبط با مرگ ، قبر و قیامت استفاده شود. مثل؛

آیات ۱۸۵ ـ ۲۰۰ سوره آل عمران .

آیات ۹۷ ـ ۱۱۸ سوره مؤمنون.

آیات ۵۶ ـ ۶۹ سوره عنکبوت.

آیات ۴۲ ـ ۷۵ سوره زمر.

سوره ق.

سوره واقعه.

  • روخوانی ، روانخوانی و تجوید صحیح رعایت شود.
  • آیات ، با نغمات و دستگاههای قرآنی قرائت گردد نه با الحان مداحی. چراکه در روایات نقل شده است که قرآن را با الحان و آوای عرب تلاوت نمایید.[۱]
  • قرائت قرآن، برای گرفتن فاتحه ، اعلام خیر مقدم ، تعارف به تناول میوه ها و … قطع نگردد.
  • خوب است از وقت قرائت قرآن ، زمانی برای خواندن ترجمه تفسیری آن اختصاص داده شود تا مستمعین از محتوای آیات قرائت شده بهره کافی را ببرند.
  • قبل از شروع قرائت ، برای پیشگیری از صحبت و بی توجهی احتمالی مستمعین هنگام قرائت قرآن ، آیات و روایات مرتبط در اهمیت سکوت و توجه ، هنگام خوانده شدن قرآن ، بیان گردد. مثل آیه : «وَ إِذا قُرِئَ الْقُرْآنُ فَاسْتَمِعُوا لَهُ وَ أَنْصِتُوا لَعَلَّکُمْ تُرْحَمُونَ»[۲]

  مداحی

در مجالس ختم ، مداحی قبل از منبر و سخنرانی برگزار می شود ، چهارچوب کلی برنامه مداحی در مجالس ختم عبارت است از:

الف ) عرض تسلیت و تشکر

ب ) جملات عربی ابتدای مجلس و عرض ادب به امام زمان(عج)

ج )  اشعار پند آمیز

د )  شعر فضیلت پدر ، مادر ، شهید و …

ه ) تخلص (‌حلقه اتصال مفهوم اول با توسل به اهلبیت(ع) )

و) توسل

ز) مناجات و دعای پایان مجلس

ح) عرض تسلیت و تشکر

الف ) عرض تسلیت و تشکر

در محافل ختم مرسوم است که مداح به نیابت از حاضرین ، به خانواده عزادار تسلیت بگوید و به نیابت از صاحبان عزا از حضور و زحمات حاضرین تشکر نماید.

عرض تسلیت و تشکر بهتر است ابتدا و انتهای مداحی صورت پذیرد و در آن افراط نشود.

افراط در عرض تسلیت

گاهی هنگام عرض تسلیت بیش از آن که باید مقام شخص از دنیا رفته و یا بازماندگانش مورد تعریف و تمجید قرار می گیرد ، که غالبا هدف از آن مورد پذیرش صاحب مجلس قرار گرفتن است ، این افراط صحیح نیست وباید از آن پرهیز کرد. جالب اینکه در بعضی از شهرستانها رسم است که شرکت کنندگان برای عرض تسلیت ، برگه ای تایپ شده به مداح ارائه می کنند که در آن به صاحبان عزا تسلیت کتبی گفته اند؛ و عجیب اینکه مداح خود را ملزم می کند همه این برگه ها را با ذکر نام آورنده آن بخواند ، حال ببینید دیگر چه وقتی برای اصل محتوای مداحی باقی می ماند.

 افراط در تشکر: گاهی هنگام تشکر به قدری به جزئیات پرداخته می شود و نام تک تک ارگانها، سازمانها ، تشکلها ، ادارات ، هیآت و شهرها و روستاهایی که از آن فرد یا افرادی در مجلس شرکت کرده اند ذکر می گردد ، که مجلس از اصل مداحی محروم می شود. جالب اینکه همین جزئیات ممکن است به کرات تکرار شود و یا نام یک ارگان بزرگ مثل سپاه و یا ارتش به خاطر شرکت یکی از کارمندان جزء آن بارها ذکر شود گویا که این ذکر نام نشانه اعتباری برای صاحبان عزاست در حالیکه این افراط است و دون شأن محافل مذهبی.

ب) جملات عربی ابتدای مجلس و عرض ادب به امام زمان(عج)

در محافل ختم ، با توجه به زمان کافی و مناسبی که در اختیار مداح می باشد ، جملات عربی ابتدای مجلس به تفصیل و کامل ارائه می گردد . در این محافل عرض ادب شعری به امام زمان (عج) معمول نیست و به دعای فرج و ارائه آیات و روایات مرتبط اکتفا می شود ، اما در صورت مناسب بودن شرایط ، می توان به عرض ادب شعری هم پرداخت.

نمونه هایی از جملات عربی

  1. عرض ادب به امام زمان(عج):« یَا رَبَّ الْحُسَیْن ، بِحَقِّ الْحُسَیْن ، اِشْفِ صَدْرَالْحُسَیْن ، بِظُهُورِالْحُجَّه.»
  2. مناجاتی :«یَا دَائِمَ الْفَضْلِ عَلَى الْبَرِیَّةِ ـ یَا بَاسِطَ الْیَدَیْنِ بِالْعَطِیَّةِ ـ یَا صَاحِبَ الْمَوَاهِبِ السَّنِیَّةِ ـ صَلِّ عَلَى مُحَمَّدٍ وَ آلِهِ خَیْرِ الْوَرَى سَجِیَّةً ـ وَ اغْفِرْ لَنَا یَا ذَا الْعُلَى فِی هَذِهِ الْعَشِیَّة»[۳]
  3. مناجاتی :اِلَهِی قَلْبِی مَحْجُوبٌ ، وَ نَفْسِی مَعْیُوبٌ ، وَ عَقْلِی مَغْلُوبٌ ، وَ هَوَائِی غَالِبٌ ، وَ طَاعَتِی قَلِیلٌ ، وَ مَعْصِیَتِی کَثِیرٌ ، وَ لِسَانِی مُقِرٌّ بِالذُّنُوبِ ، فَکَیْفَ حِیلَتِی ، یَا سَتَّارَ الْعُیُوبِ ، وَ یَا عَلّامَ الْغُیُوبِ ، وَ یَا کَاشِفَ الْکُرُوبِ ، اغْفِرْ ذُنُوبِی کُلَّهَا ، بِحُرْمَةِ مُحَمَّدٍ وَ آلِ مُحَمَّدٍ ، یَا غَفَّارُ یَا غَفَّارُ یَا غَفَّارُ ، بِرَحْمَتِکَ یَا أَرْحَمَ الرَّاحِمِینَ.[۴]
  4. مناسب مجالس ختم: عَنِ النَّبِیِّ (ص) أَنَّهُ قَالَ : مَنْ مَاتَ عَلَى حُبِّ آلِ مُحَمَّدٍ مَاتَ شَهِیداً ـ أَلَا وَ مَنْ مَاتَ عَلَى حُبِّ آلِ مُحَمَّدٍ مَاتَ مَغْفُوراً لَهُ ـ أَلَا وَ مَنْ مَاتَ عَلَى حُبِّ آلِ مُحَمَّدٍ مَاتَ تَائِباً ـ أَلَا وَ مَنْ مَاتَ عَلَى حُبِّ آلِ مُحَمَّدٍ مَاتَ مُؤْمِناً مُسْتَکْمِلَ الْإِیمَانِ ـ أَلَا وَ مَنْ مَاتَ عَلَى حُبِّ آلِ مُحَمَّدٍ بَشَّرَهُ مَلَکُ الْمَوْتِ بِالْجَنَّةِ ثُمَّ مُنْکَرٌ وَ نَکِیرٌ ـ أَلَا وَ مَنْ مَاتَ عَلَى حُبِّ آلِ مُحَمَّدٍ یُزَفُّ إِلَى الْجَنَّةِ کَمَا تُزَفُّ الْعَرُوسُ إِلَى بَیْتِ زَوْجِهَا ـ أَلَا وَ مَنْ مَاتَ عَلَى حُبِّ آلِ مُحَمَّدٍ فُتِحَ لَهُ فِی قَبْرِهِ بَابَانِ إِلَى الْجَنَّةِ ـ أَلَا وَ مَنْ مَاتَ عَلَى حُبِّ آلِ مُحَمَّدٍ جَعَلَ اللَّهُ قَبْرَهُ مَزَارَ مَلَائِکَةِ الرَّحْمَةِ ـ أَلَا وَ مَنْ مَاتَ عَلَى حُبِّ آلِ مُحَمَّدٍ مَاتَ عَلَى السُّنَّةِ وَ الْجَمَاعَةِ .

صاحب کشاف از پیامبر اکرم نقل میکند که فرمود: هر کس بر محبت آل محمّد از دنیا برود شهید مرده ـ متوجه باشید هر کس بر محبت آل محمّد بمیرد آمرزیده است ـ توجه کنید هر کس بر محبت آل محمّد بمیرد با توبه از دنیا رفته ـ هر کس بر محبت آل محمّد بمیرد با ایمان کامل از دنیا رفته ـ و هر کس بر محبت آل محمّد بمیرد ملک الموت باو بشارت بهشت میدهد بعد از او نکیر و منکر ـ هر کس بر محبت آل محمّد بمیرد چنان با جلال او را به بهشت میبرند مانند عروسى‏که بخانه شوهر میرود ـ هر کس بر محبت آل محمّد بمیرد دربى از قبرش به بهشت گشوده مى‏شود ـ توجه کنید هر کس بر محبت آل محمّد بمیرد خداوند قبر او را جایگاه زیارت ملائکه رحمت قرار میدهد ـ هر کس بر محبت آل محمّد بمیرد بر راه و روش پیامبر و جماعت مؤمنین مرده .

أَلَاوَمَنْ مَاتَ عَلَى بُغْضِ آلِ مُحَمَّدٍ جَاءَ یَوْمَ الْقِیَامَةِ مَکْتُوبٌ بَیْنَ عَیْنَیْهِ آیِسٌ مِنْ رَحْمَةِ اللَّهِ ـ أَلَا وَ مَنْ مَاتَ عَلَى بُغْضِ آلِ مُحَمَّدٍ مَاتَ کَافِراً ـ أَلَاوَمَنْ مَاتَ عَلَى بُغْضِ آلِ مُحَمَّدٍ لَمْ یَشَمَّ رَائِحَةَ الْجَنَّة.[۵]

هر کس با کینه آل محمّد بمیرد روز قیامت که مى‏آید بر پیشانى او نوشته است: مأیوس از رحمت خداست. ـ هر کس بر بغض آل محمّد بمیرد کافر از دنیا رفته ـ و هر کس بر بغض آل محمّد بمیرد بوى بهشت را استشمام نخواهد کرد.

ج )  شعر پند آمیز  

یکی از مهمترین بخشهای مجالس ختم ، بخشی است که در آن اشعار پند آمیز خوانده می شود. چراکه یکی از فلسفه های برگزاری این مجالس ، تنبه و تذکر بازماندگان است و چون اقشار مختلف ـ حتی کسانی که اهل هیأت و پای منبر نشستن نیستند ـ در آن شرکت می کنند مداح بایستی از فرصت به دست آمده به احسن وجه استفاده نماید و پیام معنوی خود را برساند.

در ارائه این بخش توجه به چند نکته لازم به نظر می رسد:

  • بهتر است پند در همان قالب اشعار کنایی صورت بگیرد.
  • از نصیحت صریح پرهیز کنید که احتمال می رود نتیجه معکوس بدهد ولذا هنگام شرح اشعار ، خودتان را خطاب قرار دهید تا مستمع ، به صورت غیر مستقیم پیام شما را دریافت نماید.
  • استفاده از آیات و روایات پند آمیز در شرح اشعار بسیار مؤثر است. مانند؛

ـ از امام حسن مجتبی علیه السلام سوال کردند علت ترس ما از مرگ چیست . امام فرمودند چون خانه دنیا آباد است و خانه آخرت ویران . طبیعتاً هر کس از خانه آباد بخواهد به خانه ویران برود مضطرب و نگران و ترسان است .

ـ امام حسن مجتبی در مجلس ختم شخصی شرکت کرده بودند هنگام خروج به برادر مرحوم فرمودند: فلانی اگر مرگ برادرت باعث تنبه (‌یعنی بیداری از غفلت )‌و تذکر و بیداری تو شد فبها ، و الا مصیبت غفلت تو از مصیبت مرگ برادرت بالاتر است .

نمونه ای از اشعار پندی :

 خرما نتوان خورد از این خار که کشتیم

دیبا نتوان بافت از این پشم که رشتیم

بر لوح معاصی خط عذری نکشیدیم

پهلوی کبائر ، حسناتی ننوشتیم

افسوس از این عمر گرانمایه که بگذشت

ما از سر تقصیر و خطا در نگذشتیم

پیـری و جـوانـی چو شب و روز گذشتند

مـا شب شد و روز آمد و بیدار نگشتیم

د )  شعر فضیلت پدر ، مادر ، عزیزان و . . .

پس از ارائه پندیات نوبت به پرداختن به مناسبت مجلس می رسد ، در این قسمت ابتدا اشعاری در رابطه با اهمیت و فضیلت جایگاه عزیز از دست رفته ارائه می شود ، سپس اشعار و مطالبی در فراق و مصیبت هجران او.

نکته ای که بیانش در این قسمت لازم به نظر می رسد اینکه بر مبنای دستورات معصومین نمک بر زخم صاحبان عزا پاشیدن مناسب نیست و حتی پیغمبر فرمودند در مصائبی که دچار می شوید به یاد ما اهلبیت گریه کنید ولذا باید از زبانحال هایی که ذکر مصیبت شخص از دست رفته است پرهیز شود و به جای آن با ذکر مصائب آل الله مرهمی بر زخم دل داغدیدگان نهاده شود .

 نمونه ها

شعر فضیلت مادر

 حدیث از خاتم پیغمبران است

که جنت زیر پای مادران است

بزن بر پای مادر بوسه از شکر

که خاک پای اورشک جنان است

 

مکن پرورده خود را فراموش

پسر ای میوه بستان مادر

تو چون گل با هزاران نعمت و ناز

شدی پرورده دامان مادر

گل رویت چو بیند نقش بندد

تبسم بر لب خندان مادر

خراشد گر سر خواری تو را پای

بر آید از جگر افغان مادر

دلش با مهر تو بسته است پیمان

مبادا بشکنی پیمان مادر

ز مهر مـادری بشنـو کـه پـایـان

نـدارد مهـر بـی پـایـان مـادر

 

شعر زبانحال در فقدان مادر

  از آن نالم که مادر در برم نیست

صفا و سایه او بر سرم نیست

مـرا گـر دولـت عالـم ببـخشند

بـرابـر بـا نگـاه مادرم نیست

 

شعر فضیلت پدر

  به عمری عاشق زارم پدر بود

به هر کاری مددکارم پدر بود

شبم همراز مادر بود لیکن

به روزم یار در کارم پدر بود

اگر خاری به پایم رفت در عمر

در ایـن آزردگی یارم پدر بود

ه ) مقدمه ذکر مصیبت (تخلص) 

حلقة اتّصال بین اشعار اولیه و روضه را مقدمه روضه یا تَخَلُّص نامیده ایم ، این قسمت باید از جهتی با ماقبل و از طرف دیگر با مابعد خود ارتباط داشته باشد.

تَخَلُّص در اینجا می تواند یک یا چند بیت شعر ، یک روایت ، یک داستان تاریخی یک تجربه از تجربیّات اجتماعی و یا … باشد.

  نمونه تخلص شعری

بدم اما شما را دوست دارم

همین باشد مدال افتخارم

نماند لنگ در محشر کمیتم ک

که من از عاشقان اهلبیتم

کجا ارباب من فردا گذارد

غلام او در آتش پا گذارد

گرفتم اینکه بردندم سوی نار

بجرم اینکه من هستم گنهکار

میـان آتـش این باشد شعارم

خـدایا من علی را دوست دارم

نمونه تخلص داستانی

لقمان به مسافرت رفت ، گویا در مسافرت برای خانواده اش حادثه ای پیش آمده بود پس از بازگشت ، غلام او آمد جلو گفت لقمان نبودی پدرت مُرد. لقمان جواب داد : رشته زندگیم پاره شد ( آری پدر حلقه اتصال اعضای خانواده است ) . گفت لقمان نبودی مادرت مُرد. لقمان در جواب گفت : چراغ عمرم خاموش شد ( توضیح اینکه خانه بی مادر خاموش و تاریک است )‌ . گفت لقمان نبودی برادرت مُرد . لقمان دست به کمر گرفت و گفت  کمرم شکست .

نمونه تخلص روایی

  • پیغمبر فرمود در مصائبتان به یاد ما آل الله گریه کنید .
  • امام رضا علیه السلام فرمود: “یَا ابْنَ شَبِیبٍ إِنْ کُنْتَ بَاکِیاً لِشَیْ‏ءٍ فَابْکِ لِلْحُسَیْنِ[۶]” ای فرزند شبیب اگر می خواهی برای چیزی گریه کنی برای حسین گریه کن . کسی که بر حسین گریه کند جایگاهش در بهشت کنار معصومین خواهد بود .
  • امام صادق علیه السلام فرمودند : در تمام مصیبت ها صبر کردن و جزع و فزع نکردن ثواب دارد مگر در مصیبت جد ما ابا عبدالله الحسین علیه السلام که هرچه جزع و فزع بیشتر باشد فضیلتش بالاتر است.[۷]

  و ) توسل

یکی از فلسفه های برگزاری مجالس ختم ، کسب بهره های معنوی برای خود و عزیز از دست رفته است ، که بر مبنای روایات از پر فضیلت ترین اعمال معنوی ، توسل به آل الله است .

باب بهره های معنوی در عالم برزخ باز است و روح مِیت از توسلات و خیرات و مَبَرّات بازماندگان بهره می برد ، علاوه براین، ارائه صحیح این قسمت می تواند تا حد قابل توجهی باعث تسکین خاطر بازماندگان شودچرا که از نظر روانشناسان هنگام مواجه شدن با یک مصیبت، بهتر است انسان به یاد مصیبت بزرگتری بیفتد، و بدین واسطه از شدت مصیبت وارده بکاهد.

نکات قابل توجه در بخش توسل

  • از روضه های احساسی استفاده کنید و از خواندن روضه های سخت و سنگین بپرهیزید مگر مجلس ختمی که حالت هیأت پیدا می نماید و مجلس شرایط پذیرش و دریافت روضه های سنگین را دارد در این صورت اشاره به روضه های سنگین بلا اشکال است .
  • روضه را با توجه به تناسب و ارتباط با مصیبت وارده انتخاب کنید.
  • هنگام خواندن، ثواب روضه را به روح میت مجلس نثار کنید، و بهتر است به این نکته در فواصل توسل با عباراتی اشاره شود.
  • از خواندن روضه های طولانی در مجالس ترحیم پرهیز کنید.
  • زمزمه هایی راکه مستمع باید جواب بدهد خودتان تا انتها تکرار کنید چرا که معمولا در مجالس ترحیم مستمع زمزمه نمی کند.
  • خواندن سینه زنی در مجالس ترحیم معمول نیست اما با توجه به شرایط مجلس و در صورت حضور جمعیت زیاد ، فرصت کافی ، هیأتی بودن مستمع و … می توانید نوحه ای کوتاه ارائه دهید.

ز) مناجات و دعای پایان مجلس

خوب است در پایان مجالس ختم ، اشعاری کلی در وصف عاشقان آل الله ارائه شود. مثل؛

هـر آن کسی که قـدم زد در آستان حسین         عزیز هر دو جهان شد قسم به جان حسین

***

هرگز نمیرد آنکه دلش زنده شد به عشق              ثبـت اسـت بـر جـریـده عالـم دوام مـا

 در دعای پایانی محافل ختم بهتر است ادعیه ای مورد استفاده قرار گیرد که در آن نیاز به آمین گفتن مستمع نباشد؛ البته محافلی که مستمع اهل دل است ، می توان دعاهای معمول محافل مذهبی را مورد استفاده قرار داد.

ح) عرض تسلیت و تشکر

بخش مداحی در مجالس ختم با عرض تسلیت و تشکر پایان می پذیرد ، در این قسمت مداح پس از عرض تسلیت به صاحبان عزا و تشکر از شرکت کنندگان در مجلس به اعلام ادامه برنامه می پردازد که قرائت سوره الرحمن و سخنرانی است ، ذکر نهایی بخش مداحی عبارت است از جمله عربی : “رَحِمَ اللهُ مَن قَرِءَ الفاتِحَةَ مَعَ الصَّلَوات”

  1. قرائت سوره الرحمن

پس از مداحی نوبت به قرائت سوره الرحمن می رسد که معمولا تا آیه “کُلُّ مَن عَلَیهَا فانٍ” ادامه پیدا می کند. هنگام قرائت سوره الرحمن وقتی آیه “فَبِأی آلاءِ رَبِّکُما تُکَذِّبان” خوانده می شود ، مستحب است جمله؛ “لَا بِشَیْ‏ءٍ مِنْ آلَائِکَ رَبِّ أُکَذِّبُ”[۸]قرائت شود. به همین دلیل در برخی محافل ، مستمع پس از قرائت آیه مذکور ، این جمله را قرائت می کند. خوب است قاری نیز این جمله را با مستمعین تکرار نماید.

  1. سخنرانی

پس از قرائت قرآن نوبت به سخنرانی پند آمیز و موعظه می رسد که توسط روحانیون محترم برگزار می گردد، در این بخش به موضوعاتی راجع به سکرات موت ، شب اول قبر و سؤال نکیرین، عالم برزخ، قیامت و… پرداخته می شودونهایتا باذکرتوسل به اهلبیت(ع) به پایان می رسد.

نکته قابل ذکر اینکه بعضی از مجالس ترحیم بدون سخنرانی برگزار می شود و تمام وقت به قرائت قرآن و مداحی می گذرد . مداحان اهلبیت(ع) حتماً به صاحبان مجلس تأکید کنند که این بخش نباید حذف گردد ؛ چراکه به واسطه حذف این بخش ، یکی از فلسفه های برگزاری مجالس ترحیم ـ که همان تذکر و تنبه بازماندگان است ـ دچار خلل می شود بلکه باید بیشترین همت صاحبان عزا صرف این بخش گردد تا میت و بازماندگان و شرکت کنندگان در مجلس بهره کافی و وافی را از مجلس ترحیم ببرند.

  1. و عجل اللهم…

برای اینکه پس از پایان سخنرانی مستمع تکلیف خود را بداند و مسجد برای برنامه های بعدی به موقع تخلیه شود ، سخنران در پایان بیانات خود جمله؛ “وَ عَجِّلِ اللهُمَّ فِی فَرَجِ مَولانا صاحِبَ الزَّمان” را قرائت می کند و مستمعین به احترام امام زمان(عج) روی پا می ایستند و شخصی از بین جمعیت به معصومین علیهم السلام به ترتیب زیر سلام می دهد.

  • رو به قبله سلام بر حضرت ابا عبدالله الحسین(ع) با این جملات:

اَلسَّلامُ عَلَیْکَ یَا اَبَاعَبْدِالله ـ اَلسَّلامُ عَلَیْکَ یَابْنَ رَسُولِ الله ـ اَلسَّلامُ عَلَیْکَ یَابْنَ اَمیرِالْمُؤْمِنین ـ اَلسَّلامُ عَلَیْکَ یَابنَ فَاطِمَةَ الزَّهْراء سَیِّدَةِ نِساءِ الْعَالَمیِن ـ اَلسَّلامُ عَلَیْکَ جَمیِعاً وَ رَحْمَةُ اللهِ و بَرَکَاتُه.

  • رو به حرم امام رضا(ع) سلام بر آن حضرت با این جملات :

اَلسَّلامُ عَلَیْکَ اَیُّهَا الْاِمَامُ الْغَریِب ـ اَلسَّلامُ عَلَیْکَ اَیُّهَا الْاِمَامُ الشَّهیِد ـ اَلسَّلامُ عَلَیْکَ اَیُّهَا الْاِمَامُ الرَّئوُف ـ اَلسَّلامُ عَلَیْکَ یا شَمْسَ الشُّمُوس أَلْمَدْفُون بِأَرْضِ طُوس ـ اَلسُلطَان یَا عَلِیَّ بْنَ مُوسیَ الرِّضاَ الْمُرتَضی عَلَیْکَ آلافُ التَّحِیةِ وَالثَّناء وَ رَحْمَةُ اللهِ وَ بَرَکَاتُه.

  • رو به قبله سلام بر امام زمان(عج) با این جملات :

اَلسَّلامُ عَلَیْکَ یَا شَریِکَ الْقُرْآن ـ اَلسَّلامُ عَلَیْکَ یَا قَاطِعَ الْبُرْهَان ـ اَلسَّلامُ عَلَیْکَ یَا اِمَامَ الْإنْسِ وَ الْجَانّ ـ اَلسَّلامُ عَلَیْکَ یَا صَاحِبَ الْعَصْرِ وَ الزَّمَان ـ عَجَّلَ اللهُ فَرَجَک وَ سَهَّلَ اللهُ مَخْرَجَک ـ اَلسَّلامُ عَلَیْکُم جَمیِعاً وَ رَحْمَةُ اللهِ وَ بَرَکَاتُه. “رَحِمَ اللهُ مَنْ قَرِءَ الْفَاتِحَةَ مَعَ الصَّلَوَات”

درباره نویسنده

تعداد نوشته ها : 148

ارسال یک دیدگاه

© 2012 Powered By irantarhim. تمامی حقوق وب سایت متعلق به ایران ترحیم میباشد و استفاده از مطالب بدون ذکر ایران ترحیم شرعا مجاز نمیباشد.

بازگشت به بالا